Bugün Gazetesi'nden ErdoÄŸan Süzer'in haberine göre, Çevre ve Åžehircilik Bakanlığı evlerde kullanılan ekonomik ömrünü tamamlamış elektrikli ve elektronik cihazların insan saÄŸlığına büyük tehdit oluÅŸturduÄŸu gerekçesiyle yeni bir "atık" yönetmeliÄŸi taslağı hazırladı.
Taslak, bilgisayar, monitör, televizyon, buzdolabı, çamaşır makinesi, cep telefonu ve bunun gibi ev, ofis ve endüstride kullanım alanı bulan, yararlı ömrünü tamamlamış veya arıza nedeniyle daha fazla kullanılamayan, tamiri mümkün olmayan aletlerin atık merkezleri tarafından ücretsiz toplanmasını öngörüyor.
GERİ DÖNÜÅžÜM SAÄžLANACAK
Bakanlık atık tesisler aracılığıyla bu cihazların hem insan saÄŸlığını tehlikeye düÅŸürmesini önlemeyi hem de geri kazanım yoluyla cihazların içindeki deÄŸerli madenlerin yeniden ekonomiye kazandırılmasını hedefliyor. Önümüzdeki yılın ikinci yarısından itibaren uygulanması öngörülen yönetmelikle evlerin köÅŸesinde boÅŸ bekleyen, depoya kaldırılmış ya da çöpe atılmış cihazların toplanması saÄŸlanacak.
CİHAZLAR ZEHİR SAÇIYOR
Bakanlık tarafından yapılan tespitlere göre elektronik eÅŸyalar içlerindeki madde ve metaller nedeniyle adeta zehir saçıyor. İşte hurdalardaki gizli tehlikeler:
Bozuk televizyon ve aküler: Eski lehimler, entegre devreler, aküler, bozuk TV'ler Pb yani kurÅŸun içeriyor. kurÅŸun çocuklarda beyin hasarı ve üreme bozuklukları yapıyor. Her bilgisayar 2-4 kg Pb içeriyor. Atık sahalarındaki Pb yeraltı ve yerüstü sularına karışabiliyor.
Monitör ve televizyon tüpleri: Yüksek oranlarda kurÅŸun, baryum, fosfor gibi ağır metaller içeriyor. Gerekli güvenlik önlemlerini almadan yapılan iÅŸlemler birinci derecede atığı iÅŸleyen kimseler ve iÅŸleme ortamındaki toprak ve yer altı suları için tehlikeli yan etkilere yol açıyor.
Pil, ambul, termostat: İçlerinde bulunan civa miktarı düÅŸük dozlarda bile zehirlidir beyin ve böbreklere zarar verir. Anne sütüyle bebeÄŸe geçebilir. Ömrünü tamamlamış tıbbi cihazlarda ve mobil telefonlarda da civa bulunur.
Atık plastikler: BFR adındaki madde plastiklerde alev geciktirici olarak kullanılır. Ofislerdeki bilgisayar üzerindeki tozlarda, plastiklerde, basılı devrelerde, baÄŸlantı parçalarında, kablolarda ve süngerlerde bulunur. ABD ve İsveç'te yapılan testlerde anne sütünde bu maddeye fazla rastlandığı görülmüÅŸtür.
Buzdolobı, yalıtım köpükleri: Ozon içerir. Böbrekte biriker ve insanı zehirler.
Bilgisayar ana kartı: Berilyum içerir. Kanserojen madde olarak olarak sınıflandırılır.